مدیریت نقدینگی چیست؟ نقدینگی دقیقا به چه معناست؟
مدیریت غلط نقدینگی یکی از عوامل مهم شکست کسبوکارها محسوب میشود. کسبوکارهایی که از این مسئله غافل میشوند یا درک درستی از آن ندارند، با معضل کمبود نقدینگی مواجه شده و در شرایط اقتصادی نوسانی و تورمی، در معرض خطر ورشکستگی قرار میگیرند. درست در همینجا اهمیت دریافت مشاوره مالی حرفهای و بهکارگیری مدیر مالی باتجربه اهمیت خود را نشان میدهد.
در این مقاله کاربردی قصد داریم تا ضمن ارائه تعاریف و کاربردهای مدیریتی جریان نقدی، 7 راهکار کلیدی را معرفی کنیم؛ راهکارهایی که امنیت مالی کسبوکارتان را افزایش میدهند.
جریان نقدی چیست؟
پیش از شروع مبحث مدیریت نقدینگی، نیاز است تا نگاهی به کاربرد و تعریف جریان نقدی داشته باشیم. جریان نقدی همان ورود و خروج وجوه نقد به یک سازمان یا کسبوکار است که در یک بازه زمانی معین رخ میدهد. این جریان میتواند مثبت یا منفی باشد و نسبت ورود به خروج متفاوتی را نشان دهد.
همانطور که در مقاله جریان نقدی به آن پرداختیم، جریان نقدی خود به 3 زیرشاخه تقسیمبندی میشود:
- جریان نقدی عملیاتی: که مقدار ورود و خروج وجوه ناشی از فعالیتهای اصلی یک کسبوکار را دربرمیگیرد.
- جریان نقدی سرمایهگذاری: که خرید و فروش داراییهای بلندمدت و باارزشتر شرکت را شامل میشود.
- جریان نقدی تأمین مالی: این جریان از منابع خارجی و از طریق دریافت تسهیلات، انتشار سهام و … محقق میشود.
- بیشتر بخوانید: مهم ترین مهارت های مدیریت مالی
تعریف مدیریت نقدینگی
مدیریت نقدینگی به مجموعه اقداماتی گفته میشود که به شرکت ها و کسبوکارها کمک میکند در زمان مناسب به منابع نقد کافی دسترسی داشته باشند، تعهدات کوتاهمدت خود را پرداخت کنند و جلوی مسدود شدن سرمایههای خود را بگیرند. این مدیریت از چند جهت دارای اهمیت است که در ادامه به آن اشاره خواهیم داشت.
اهمیت مدیریت نقدینگی چیست؟
بهکارگیری صحیح اصول مدیریت نقدینگی به شرکتها کمک میکند تا:
- دارایی نقد کافی جهت انجام تعهدات کوتاه داشته باشند
- ریسک زیان دهی و ورشکستگی کمتر شود
- هزینههای استقراض سازمان کاهش یابد
- فرصت های سرمایهگذاری بیشتری فراهم شود
به طور کلی، مدیریت نقدینگی صحیح یک کسبوکار را از خطر ورشکستگی مصون نگه داشته به آن ها کمک میکند تا هزینه استقراض سازمان را کاهش داده و فرصت های سرمایهگذاری را شناسایی کنند.
تفاوت جریان نقدی و نقدینگی
گاهی در منابع آموزشی ملاحظه میکنیم که این 2 تعریف با یکدیگر اشتباه گرفته شده و به جای همدیگر مورداستفاده قرار میگیرند. برای تفکیک این 2 تعریف میبایست به نکات زیر توجه کنید:
- جریان نقدی (Cash Flow): این اصطلاح به معنای بررسی مستقیم گردش پول بوده و ورود و خروج پول را در یک بازه زمانی نشان میدهد.
- نقدینگی (Liquidity): که مفهوم گستردهتری را شامل میشود. نقدینگی به توانایی تبدیل دارایی به پول نقد بدون کاهش ارزش محسوس آن است.
بنابراین وقتی وارد مبحث نقدینگی و مدیریت نقدینگی میشویم، با مفهوم ارزش داراییها، سرعت نقد شوندگی و قابلیت تسویه بدهی های کوتاه مدت طرف میشویم.
مثال هایی از نقدینگی
برای درک بهتر نقدینگی، به یک مثال نیاز داریم. از نظر علم اقتصاد، آن دسته از داراییهایی که سرعت نقدینگی بالایی دارند در دسته دارایی نقدشونده قرار میگیرند. این داراییها نیز از نظر سرعت و سهولت نقد شوندگی، یک طیف را تشکیل میدهند.
به طور مثال، اگر بابت یک رویداد یا پیشامد فوری، نیاز به هزینه کردن داشته باشیم. به ترتیب وجه نقد، چک صیادی (اسناد دریافتنی با موعد نزدیک)، طلا یا سرمایهگذاریهای خارج از سازمان در طیف جریان نقدشونده قرار میگیرند؛ اما اگر به این منابع دسترسی نداشته باشیم، احتمالاً مواردی مانند خودرو و تجهیزات سازمانی با قابلیت فروش، در فهرست داراییهای نقدشونده قرار میگیرند.
به طور کلی، هرچه یک دارایی از پتانسیل نقد شوندگی بیشتری برخوردار باشد، از نظر مالی و اقتصادی، کاندید بهتری برای قرارگیری در فهرست نقدینگی خواهد بود. برای درک بهتر این تعریف لازم است تا با دستهبندی انواع نقدینگی آشنا شوید.
آشنایی با انواع نقدینگی
نقدینگی به 4 گروه کلی قابل تقسیم بندی است:
نقدینگی بازار
این اصطلاح به معنای قدرت خرید یا فروش یک دارایی در یک مارکت بدون تغییر قیمت قابل توجه میباشد. نقدینگی بازار خود به 2 گروه زیر تفکیک میشود:
نقدینگی بالای بازار
این اصطلاح برای زمانی کاربرد دارد که برای یک دارایی همواره حجم بالایی از خریداران و فروشندگان وجود داشته باشند و فروش را آسانتر و کارآمد کنند.
نقدینگی پایین بازار
به معنای فقدان ثبات در بازار و رکود اقتصادی میباشد. در این حالت اصول معاملات کمتر و کم کیفیتتری انجام شده و اصطلاحاً بازاری برای خرید یا فروش دارایی موردنظر وجود ندارد.
نقدینگی حسابداری
نقدینگی حسابداری به معنای سنجش قدرت انجام مسئولیت های مالی توسط داراییهای موجود است. این سنجش نشان میدهد که آیا سازمان موردنظر با داراییهای خود امکان تسویه بدهی های کوتاه مدت را دارد یا خیر.
نقدینگی عملیاتی
این حالت از نقدینگی به توان پرداخت الزامات جریان نقدی فوری و مسئولیت های مالی متداول (مانند حقوق و دستمزد کارکنان، اجاره بها، اشتراک آب و برق و …) اشاره دارد.
نقدینگی تأمین مالی
این حالت از نقدینگی به مؤسسات مالی مانند بانکها اشاره داشته و قدرت انجام سریع تعهدات مالی آنها را معرفی میکند. این توانایی شامل تولید وجه نقد از طریق استقراض یا عرضه دارایی، قدرت پرداخت سود سپرده گذاران و مدیریت صحیح برداشت ها و بدهی ها باشد.
مدیریت نقدینگی موثر با 7 راهکار طلایی
1. بررسی منظم صورت های مالی شرکت
یک حسابدار و مدیرمالی کاردان از طریق بررسی و کنترل منظم صورت های مالی اشراف خود را به وضعیت مالی شرکت افزایش میدهد.
2. مدیریت بهینه موجودی و زنجیره تأمین
یک حسابدار و مدیر مالی به منظور کنترل جریان نقدی شرکت، پیوسته از وضعیت انبار و موجودی کالا اطلاعات کسب میکند. یکی از تمهیدات مناسب چنین اشرافی، استفاده از سیستم حسابداری دائمی است. این سیستم اجازه میدهد تا حسابدار همواره از موجودی کالا مطلع باشد.
به دنبال کنترل صحیح انبار، ریسک انباشت کالاها، اتلاف و منقضی شدن مواد و سایر خسارات هزینه ساز به حداقل میرسد.
3. نظارت بر حساب ها و اسناد دریافتنی و پرداختنی
با نظارت بر اسناد و حساب های دریافتنی و پرداختنی قادر خواهید بود تا احتمال به وقفه خوردن جریان های مالی را کاهش دهید. این دریافتی ها گاها به دلیل عدم پیگیری مناسب به تعویق افتاده و شرکت را با مشکل مواجه میسازند.
4. تفکیک مراکز هزینه و کاهش هزینه ها
در جهت بهینهسازی جریان نقدی لازم است تا مراکز هزینه را تفکیک ساخته و محل ایجاد هزینهها را با دقت نظارت کنید. تنها از این طریق است که میتوان بخشهای هزینه ساز و زیان ده یک کسبوکار را شناسایی کنید.
5. آزادسازی نقدینگی
نقدینگی به دام افتاده مدیریت نقدینگی را به چالش میکشد. به طور مثال، سرمایهگذاری برون سازمانی بر روی کالاها یا اوراق قرضه غیرکاربردی یا سخت فروش میتواند ضربات مهلکی را به یک کسبوکار وارد سازد.
6. نرم افزار حسابداری خوب و حرفه ای؛ ابزار مدیریت نقدینگی
برای مدیریت بهینه نقدینگی، به یک نرم افزار حسابداری پیشرفته و کارآمد نیاز خواهید داشت. گزارشهای دقیق مرتبط با نقدینگی به یک سیستم حسابداری پیشرفته و کارآمد با کدینگ 5 تا 7 سطحی نیاز دارد.
کدینگ 7 سطحی، ماژولهای یکپارچه و گزارشهای متنوع نرم افزار حسابداری لیام (ازجمله گزارش سرمایه در گردش و گزارش بودجه نقدی) یک بستر ایده آل را برای مدیریت مالی و کنترل نقدینگی ارائه میکند.
7. دریافت خدمات مشاوره مالی و مالیاتی
اگر مالک یک کسبوکار هستید یا تجربه کافی در زمینه امور مالی ندارید، دریافت مشاوره مالی و مالیاتی یک راهکار هوشمندانه برای شما خواهد بود؛ چراکه، در این صورت تجارب و دانش یک فعال مالی باتجربه را در اختیار خواهید داشت. اگر در خصوص شرایط دریافت مشاوره مالی از مجموعه بزرگ لیام کنجکاو هستید، هماکنون میتوانید به لینک خدمات مشاوره مالی لیام وارد شده و با کارشناسان باتجربه ما ارتباط برقرار کنید.
مدیریت نقدینگی هوشمند با نرم افزار حسابداری ابری لیام
نرم افزار حسابداری ابری لیام توسط یک مدیر مالی باتجربه طراحی شده است. این سیستم حسابداری به طور ویژه برای مدیران مالی و حسابداران باتجربه طراحی شده است و امکاناتی در آن گنجانده شده است که توجه هر مدیر مالی را به خود جلب میکنند:
قابلیت | شرح مختصر | |
1 | کدینگ 7 سطحی شناور | دسترسی به سطوح عمیق حسابداری و تفکیک آسان مراکز هزینه و پروژهها |
2 | رابط کاربری آنلاین و کاربرپسند | دسترسی در هر لحظه و مکان با هر دستگاه هوشمند |
3 | گزارشهای متنوع | رصد و مدیریت دقیق تمامی بخشهای مالی با انواع گزارش بودجه نقدی، سرمایه در گردش و … |
4 | گزارش ماتریسی و فیلترگذاری پیشرفته | تهیه گزارش فوری از جزئیات مالی و امکان فیلترگذاری آنها |
5 | ورودی-خروجی اکسل | واردسازی دادههای اکسلی و تهیه گزارشهای اکسلی برحسب نیاز |
6 | ماژولهای متنوع و یکپارچه | 6 ماژول قدرتمند حسابداری، نقد و بانک، انبار، بازرگانی، حقوق و دستمزد و تولید با بیش از 30 قابلیت کاربردی |
7 | دستیار مالی هوشمند | دریافت گزارش تلفنی و پیامکی مانده حساب، سررسید چکها، نقطه سفارش کالا و … با هوش مصنوعی |
8 | حسابداری چندارزی | حسابداری چندارزی بدون محدودیت با تسعیر فوری |
سخن نهایی
مدیریت نقدینگی به دانش، مهارت و ابزار مناسب نیاز دارد. یک مدیر مالی ضمن به کارگیری روش های اصولی کنترل نقدی، میبایست با استراتژی های مدیریت نقدینگی آشنا باشد و بتواند از طریق ارائه راهکارهای بهبود و تثبیت وضعیت نقدینگی، کسبوکار و سازمان را در وضعیت ایمن نگهدارد.
علاوه بر تمامی این موارد، یک مدیر مالی به جهت مدیریت دقیق و اثربخش میبایست گزارش های مالی تکمیلی را در اختیار داشته باشد. امروزه تنها تعداد اندکی از نرم افزارهای حسابداری کدینگ 7 سطحی و گزارشهای متنوع را در دسترس قرار میدهند. استفاده از چنین نرم افزارهایی به شما این امکان را میدهد تا همواره به تمامی دادههای موردنیاز در جهت کنترل نقدینگی دسترسی داشته باشید.
هماکنون برای مشاهده امکانات حرفهای نرم افزار حسابداری ابری لیام به دموی رایگان آن وارد شوید.
نویسنده : نیما مهاجر
کارشناس تولید محتوا
